Những vần thơ viết về Mẹ và ký ức nông
thôn trong dòng chảy của thơ ca đương đại không hề hiếm, nhưng để chạm được vào
cái hồn cốt của sự chân thực thì không phải tác phẩm nào cũng làm được. Bài thơ
"Nhớ ngày xưa" của nữ thi sĩ Nguyễn Quỳnh là một lát
cắt đầy ưu tư, nơi tác giả dùng thể lục bát để ngược dòng thời gian, tìm về
những mảnh vỡ của một thời gian khó nhưng lấp lánh nghĩa tình.
NHỚ NGÀY XƯA
Mẹ ta gian khó đã từng
Miếng sung thì chát, miếng gừng
thì cay
Sinh ra bám đất ruộng cày
Nắng mòn chân rạ héo gày cuộng
rơm
.
Bây giờ thương nghiệp kiếm cơm
Làm sao hạt gạo chẳng thơm như
mùa
Nhớ ngày nước mặn bùn chua
Cá cờ lội ngược cơn mưa chạy đồng
.
Cái thời con dại lại đông
Thuế sưu bồi đắp chất chồng hai vai
Tháng năm ngắn, tháng ba dài
Bát cơm đấu gạo chỉ vài ngày no
.
Tép đồng tương mặn khế kho
Sắn khoai vùi bếp tiếng hò trẻ
thơ
Đói no gắng gượng mẹ chờ
Chị anh khôn lớn cậy nhờ bấy nhiêu
.
Tôi thì chả đỡ được nhiều
Thu rơm quét thóc mỗi chiều cơn
mưa
Bây giờ ngồi nhớ mẹ xưa
Bao năm xa cách lòng chưa hết buồn
.
Vinh hoa mà nhớ cội nguồn
Những ngày xưa ấy như khuôn tạc
đời!
NGUYỄN
QUỲNH
