ĐƯỜNG THI – CHỦ ĐỀ BIÊN TÁI (Kì 10): Nguyễn Ngọc Kiên chọn dịch và giới thiệu thơ

TS Nguyễn Ngọc Kiên

          CAO THÍCH

          Cao Thích 高適 (702-765) tự Đạt Phu 達夫, người Thương Châu (nay là tỉnh Hà Bắc). Năm Khai Nguyên thứ 22 (đời Đường Huyền Tông), ông theo giúp Tín An Vương lên biên tái đánh giặc Khiết Đan, sau đó lại đi du ngoạn ở vùng Hà Nam. Cho đến năm 40 tuổi, Cao Thích còn lận đận, sống đời áo vải lang thang đây đó. Sau đó được người cất nhắc, thi đỗ hữu đạo quan và được lên làm quan ở Trường An. Ông được giữ chức huyện uý. Tâm tính ông không hợp với chức này, thường làm thơ than thở. Sau đó thăng Tiết độ sứ ở Hà Tây. Khi An Lộc Sơn nổi loạn, ông tắt đường đến với Huyền Tông ở Hà Trì, dâng thư nói về nguyên nhân thất bại ở cửa ải Đồng Quan được làm Gián nghị đại phu. Sau có công đánh dẹp Vĩnh Vương Lý Lân, được Đường Túc Tông thăng tước hầu ở Bột Hải.

ĐƯỜNG THI – CHỦ ĐỀ BIÊN TÁI (Kì 9) / TS. Nguyễn Ngọc Kiên chọn dịch và giới thiệu thơ

TS Nguyễn Ngọc Kiên

          QUÁCH CHẤN

          Quách Chấn 郭震 (656-713), tự Nguyên Chấn 元振, người Quý Hương, Nguỵ Châu (nay thuộc Danh Bắc, Hà Bắc, Trung Quốc), tướng đời Đường. Năm Trường An thứ nhất (701) nhậm đô đốc Lương Châu. Năm Cảnh Linh thứ hai (711) nhậm sử bộ thượng thư, sau làm binh bộ thượng thư. Sau hai năm có công bình nội loạn hoàng thất, được phong đại quốc công. Dưới đời Huyền Tông giữ binh 20 vạn, Quách Nguyên Chấn bỗng hạ lệnh "Chiếu đến thì việc đã xong", khiến Huyền Tông nổi giận, hạ lệnh xử trảm, sau được xin nhưng lưu phóng đến Tân Châu (nay thuộc Tân Hưng, Quảng Đông), làm Nhiêu Châu tư mã, bệnh mất trên đường.

塞下曲 – 郭震

塞外虜塵飛，
頻年出武威。
死生隨玉劍，
辛苦向金微。
久戍人將老，
長征馬不肥。
仍聞酒泉郡，
已合數重圍。